Aflevering 398 – De cruciale skill die 90% van ondernemers vergeet te trainen

Introductie van deze gast

Tamar Neter is oprichter van RobotWise, een bedrijf dat robots inzet om samenwerking, communicatie en gedrag zichtbaar te maken. In gesprek met Lieke van der Plas vertelt ze hoe haar frustratie over de kloof tussen techneuten en niet-techneuten uitgroeide tot een missie: mensen beter voorbereiden op een toekomst vol technologie, AI en automatisering.

3 leerpunten uit deze aflevering:

🤖 Robots vervangen mensen niet — ze maken zichtbaar hoe mensen samenwerken

🧠 Soft skills worden juist belangrijker naarmate technologie slimmer wordt

🌱 Fouten maken is geen zwakte — het is de snelste manier om te leren en te groeien

WIE IS WIE?

Host: Lieke van der Plas

Gast: Tamar Neter

 

CALLS TO ACTION 🔥

Verbind met Tamar op LinkedIn: https://www.linkedin.com/in/tamarnetergans/

Link naar de website van Robotwise: https://robotwise.nl/

Link naar HP: https://www.hp.com/nl-nl/shop/hp-business

 

In deze aflevering

00:00 Technologie en soft skills

00:35 Welkom Tamar Neter

01:00 Wat RobotWise doet

03:20 Van frustratie naar missie

08:40 Leren met robots

12:20 Fouten maken mag

20:10 Scholen wilden niet betalen

20:50 Start Robot Playground

22:40 Samenwerking met HP

32:00 Soft skills voor ondernemers

35:30 Gedrag zichtbaar maken

44:10 De ondernemersvraag

 

Shownotes

Waar vind je deze ondernemerspodcast?

Kijk je graag zakelijke podcasts? 🎥

Volg dan het kanaal van Groeivoer op Youtube: https://www.youtube.com/@Groeivoer/videos

 

Liever luisteren? 🎧

Volg Groeivoer op Apple Podcast: 🍏 https://shorturl.at/kozJP

Beluister de #1 Nederlandse ondernemerspodcast op Spotify: 🎶 https://shorturl.at/bfmD3

 

Zelf een zakelijke podcast starten? 🎙️

Wil je zelf ook een professionele podcast starten? Gerhard is eigenaar van Ear Ear, een gespecialiseerd podcast agency voor ondernemers.

 

Adverteren in dé ondernemerspodcast van Nederland? 📢

Wil je adverteren bij Groeivoer en ondernemend Nederland bereiken? Mail naar info@groeivoer.nl

 

Volg onze ondernemerskanalen! 🌐

Blijf op de hoogte van nieuwe podcast afleveringen en ondernemersevents via WhatsApp: https://whatsapp.com/channel/0029VaZOSZGHbFV9bpqwwE3B

Of via Telegram: https://t.me/groeivoer

 

De beste ondernemerslessen in je mail? 📧

Mail naar info@groeivoer.nl voor een *cheat sheet* met de 10 beste tips van 300 afleveringen van Groeivoer. Boordevol inzichten van succesvolle ondernemers.

 

Waardeer deze ondernemerspodcast! 🌟

Fan van deze zakelijke podcast? Laat een review achter! 👍

 

Volg de #1 ondernemerspodcast! 🚀

LinkedIn Gerhard: https://www.linkedin.com/in/gerhardvelde/

LinkedIn Groeivoer: https://nl.linkedin.com/company/groeivoer

Instagram: https://www.instagram.com/groeivoer_podcast/

TikTok: https://www.tiktok.com/@groeivoerpodcast

X: https://twitter.com/groeivoer

 

Onze partners voor ondernemers 🤝

Deze ondernemerspodcast wordt mede mogelijk gemaakt door Teamleader, het perfecte all-in-one softwarepakket voor het MKB. Start vandaag: https://signup.focus.teamleader.eu

Speciale dank aan Groenpand, thuisbasis van de Ear Ear Podcast studio. Bekijk www.groenpand.nl voor meer informatie.

 

Transcriptie

Tamar AUDIO

[00:00:00] Tamar Neter: Kwamen we terug op kantoor en toen zeiden we: nou, dit heeft de klant nodig. En toen was heel vaak het antwoord: ja, dat bouwen we niet. Dus de techneuten, die developers vonden mij irritant omdat zij zeiden: jij snapt technologie [00:00:10] niet. Zo ben ik eigenlijk op het idee gekomen robots in het onderwijs om te verbinden.

Wat is nou belangrijk als je kijkt naar de toekomst van samenwerken? Want AI is natuurlijk ook inmiddels wat iedereen dan heel erg [00:00:20] spannend vindt. Oh, dan hoef ik niks meer zelf te doen. Maar die menselijke kracht, die vaardigheden, de soft skills blijven juist heel erg belangrijk. Terwijl ik juist vind dat het superbelangrijk is [00:00:30] om ook terug te keren naar de momenten.

Luister je naar Groeivoer. 

[00:00:35] Lieke van der Plas: Welkom bij Groeivoor! Mijn gast vandaag is Tamar Neeter, oprichter [00:00:40] van Robot Wise, een bedrijf dat technologie inzet om mensen menselijker te maken. En dat dus met behulp van robots. Tamar, welkom! Leuk dat je er bent. 

[00:00:49] Tamar Neter: Bedankt [00:00:50] voor de uitnodiging. Superleuk! 

[00:00:51] Lieke van der Plas: Ja, jouw bedrijfsnaam verklapt het natuurlijk al een beetje, maar zo erg heeft het nou ook weer niet met robots te maken.

Kan je een beetje vertellen wat je [00:01:00] doet? 

[00:01:00] Tamar Neter: Ja, het is wel leuk dat jij zegt dat de naam het al een beetje verklapt. We brengen eigenlijk toch iedereen altijd een beetje op het verkeerde been. Ja. Iedereen denkt aan die robot. Maakt ze wel weer [00:01:10] nieuwsgierig, maar het gaat veel meer om het wijze stuk van Robot Wise van: hè, hoe kunnen we mensen met elkaar verbinden door te spelen met robots?

En dat is eigenlijk wat we doen. Dus de [00:01:20] robot is bij ons een afleidingsmanoeuvre of een tool. Een krachtig leermiddel om sociale interactie te bevorderen tussen mensen, waardoor je gedrag gaat zien en samenwerking eigenlijk [00:01:30] met elkaar verbetert. Dat is het hoofddoel. 

[00:01:32] Lieke van der Plas: Waarom vind jij die verbinding zo belangrijk?

[00:01:35] Tamar Neter: Ehm, ja, ik weet niet hoe lang ik kan praten vandaag, maar, uh, mijn, [00:01:40] uh, idee om Robot Wise op te richten komt, uh, een beetje uit de frustratie vanuit het bedrijfsleven en, uh, het onderwijs. Maar om in ieder geval, uh, kort antwoord te geven op je [00:01:50] vraag, uh, is het gewoon heel erg belangrijk voor mensen dat ze elkaar begrijpen.

En om elkaar te kunnen begrijpen, ja, moet je natuurlijk een dialoog met elkaar hebben. Uh, je [00:02:00] hebt ook non-verbale communicatie en doordat je beter met elkaar moet komen om samen te werken, heb je eerst begrip voor elkaar nodig. En, uh, begrip heb je pas voor [00:02:10] elkaar als je elkaar beter leert kennen. En ja, daarvoor is verbinding nodig.

En door de opkomst van de technologie natuurlijk. Ik bedoel dat de robots er zijn en AI er zijn. Het is niet iets nieuws. Ik bedoel, de [00:02:20] mobiele telefoon is er ook ooit gekomen. Vond ook iedereen heel erg spannend, maar het blijft altijd weer gaan om de sociale interactie tussen mensen. En daarvoor heb ik, uh, bewust wel een [00:02:30] technisch middel gekozen.

[00:02:31] Lieke van der Plas: Heel goed. Is het bij jou ook ontstaan vanuit een bepaalde frustratie bij jezelf dat je dacht: oké, ik stap in dit gat en ik ga er een oplossing voor zoeken. [00:02:40] 

[00:02:40] Tamar Neter: Nou, niet zozeer ik stap in dit gat, maar meer van: ik, uh, zou niet willen dat mijn eigen kinderen, uh, niet goed voorbereid zijn, uh, op de arbeidsmarkt.

Uh, en ook niet alleen een [00:02:50] frustratie bij mezelf, maar ik denk ook bij mijn collega’s . 

[00:02:52] Lieke van der Plas: Mhmm. 

[00:02:53] Tamar Neter: Dus, uh, ik probeer hem kort samen te vatten. Uh, ik, uh, ben moeder van twee kinderen, inmiddels 19 en [00:03:00] 21, maar ik heb dit 10 jaar geleden bedacht, uh, want ik dacht: voor mijn 40e wil ik wat, uh, ja, betekenen voor deze maatschappij.

En daar is RobotWise, ja, uit ontstaan. Dus het was niet de bedoeling dat ik [00:03:10] ondernemer zou worden, maar dat is per ongeluk zo gebeurd. 

[00:03:12] Lieke van der Plas: Ja, want iets betekenen voor de maatschappij kun je ook op heel veel andere manieren. 

[00:03:15] Tamar Neter: Ja, maar ja, het ging ineens heel snel. Uh, maar ik, uh, heb altijd [00:03:20] gewerkt, uh, ja, in de marketing eigenlijk en ik zat aan de, uh, sales en, uh, commerciële kant.

Ik ben ooit, uh, bij de Gouden Gids, uh, begonnen, dus print. Toen kwam het internet, toen kwam [00:03:30] de zoekmachine marketing en ik kwam uiteindelijk in een rol dat wij klanten gingen adviseren hoe ze hun website technisch moesten inrichten om goed vindbaar te zijn binnen Google. [00:03:40] Of hoe ze in data statistieken goed inzicht konden krijgen en wat ze daarvoor konden bouwen.

En, uh, ja, mijn team en ikzelf zaten dus bij klanten. Gingen we luisteren bij klanten. Waar loop je [00:03:50] tegenaan? Allemaal ideeën bedenken, dat is natuurlijk hartstikke leuk. Toen kwamen we terug op kantoor en toen zeiden we: nou, dit heeft de klant nodig. En toen was heel vaak het antwoord: ja, dat bouwen we niet.

Dus de [00:04:00] techneuten, die-developers vonden mij irritant omdat ze zeiden: jij snapt technologie niet. En ik vond hun ook niet altijd even leuk, want ik dacht van: ja, maar laten we samenwerken, uh, kunnen [00:04:10] we wat creatiever meedenken en ga mee naar de klant, ga vragen stellen. En daar merkte ik dus een mismatch in onze communicatie, uh, en een skills gap eigenlijk.

En toen dacht ik van: ja, ik [00:04:20] kan niemand kwalijk nemen, want ja, 30, 40 jaar geleden waren er niet echt technische opleidingen, laat staan dat je ook je soft skills moet trainen. Dus luisteren, creatief denken, hè, [00:04:30] samenwerken. Dus ja, die mensen waren autodidact. En toen dacht ik van: hé, nu komt dus het verhaal, uh, over mijn kinderen.

En ik ben, uh, getrouwd met een, uh, ALO-rug gymdocent. Hij is [00:04:40] inmiddels ook onderdeel van de schoolleiding, dus ik heb superveel onderwijsprofessionals om me heen en mijn kinderen. Ik dacht: nou, laat ik eens even kijken naar het onderwijs dan. Wat leren we nou in het onderwijs over [00:04:50] technologie, maar vooral de toepassingen van technologie.

Maar ook, ja, out of the box denken, creatief denken, uh, samenwerken, uh, creatief denken, fouten mogen maken. [00:05:00] En toen zag ik eigenlijk dezelfde boeken als 30 jaar geleden En dat was voor mij dus een dubbele frustratie. Toen jij op de schoolbanken 

[00:05:05] Lieke van der Plas: zat. 

[00:05:06] Tamar Neter: Ja. 

[00:05:06] Lieke van der Plas: Ja. 

[00:05:06] Tamar Neter: En toen dacht ik: ja, de arbeidsmarkt is niet echt goed op elkaar [00:05:10] ingesteld als je denkt aan techneuten en niet-techneuten.

Uhm, en ook het onderwijs nog steeds niet. 

[00:05:15] Lieke van der Plas: En daar begint het, want je groeit door in je carrière. Je zit uiteindelijk in het werkveld, want het begint [00:05:20] allemaal bij iedereen, bij het onderwijs. 

[00:05:21] Tamar Neter: Ja, dus ik dacht: nou, laat ik bij het fundament beginnen. Ik heb dus veel onderwijsprofessionals om me heen. Dus ik dacht van: ja, ik kan een leuk idee hebben om het onderwijs, uh, te vernieuwen.

Toen [00:05:30] zei mijn man ook: uh, ja, als iemand een bord voor de kop heeft, ben jij het wel, dus ga jij het maar doen. 

[00:05:34] Lieke van der Plas: Handig. 

[00:05:35] Tamar Neter: Ja, dus ik dacht: nou ja, je hebt toch een beetje doorzettingsvermogen nodig. Uh, dat is natuurlijk, [00:05:40] natuurlijk ook een van de belangrijke soft skills of zachte vaardigheden, hoe je dat noemt.

Uh, dus ik dacht: nou ja, dan ga ik dat doen. Uh, maar met als doel dus dat onze kinderen al beter leren samenwerken en ook [00:05:50] digitaal vaardiger zouden worden. Want daardoor creëer je ook natuurlijk gelijke kansen op de arbeidsmarkt. En überhaupt wil je gewoon begrip voor elkaar hebben. En het begint al heel jong.

[00:05:59] Lieke van der Plas: Ja. 

[00:05:59] Tamar Neter: Dus je [00:06:00] wil dat iedereen open staat om met elkaar in verbinding te staan. En omdat ik dus vastliep zelf in het bedrijfsleven daarin en ook de techneuten bij mij, dat, dat werkte gewoon niet echt lekker. Kan ik me ook best wel [00:06:10] voorstellen. 

[00:06:10] Lieke van der Plas: Ja. 

[00:06:11] Tamar Neter: Uh, toen dacht ik van: ja, ik wil dus mensen met elkaar verbinden.

Ik wil de jongeren, uh, sneller enthousiast maken, ook voor, uh, technologie. En dat het [00:06:20] dus niet alleen kan als je het jongetje bent die van programmeren houdt. Maar ook dat meisje dat heel erg creatief is en denkt van: hé, ik wil later dat worden, want technologie is overal in verweven. Dus daarom dacht [00:06:30] ik: uh, ja, ik heb een technisch hulpmiddel nodig in eerste instantie dat iedereen aantrekt.

[00:06:34] Lieke van der Plas: Ja. 

[00:06:35] Tamar Neter: Want het gaat niet alleen om de techneuten en niet-techneuten, maar iedereen met elkaar te verbinden. En dat moet toch een [00:06:40] beetje een i-factor hebben, een buddyfactor. En dat je ook onbewust merkt dat je al technische vaardigheden hebt. En ja, zo ben ik eigenlijk op het idee [00:06:50] gekomen. Robots in het onderwijs, uh, om te verbinden.

Uh, ja, en iedereen beter, uh, klaar te stomen voor de toekomst.[00:07:00] 

[00:07:01] Lieke van der Plas: Het klinkt voor mij als, als een heel, heel mooi verhaal hoe je twee werelden zo mooi verbindt. Maar toch denk ik wel van: wat superknap, want dan, je komt zelf dus vanuit de sales marketing, [00:07:10] zei je. 

[00:07:10] Tamar Neter: Ja. 

[00:07:10] Lieke van der Plas: En vervolgens, je zei: ik, ik heb zelf eigenlijk geen verstand van, van techniek en ik, ik, met die techneuten daar kon ik eigenlijk niet echt lekker mee communiceren.

Nee. Maar vervolgens [00:07:20] ga je wel dus technologie en robots, en je noemt letterlijk je bedrijfsnaam ernaar, naar, naar robots, combineren met het ondernemerschap. Wat ook nooit het plan was geweest als ik je zo [00:07:30] klink. Of als ik je zo hoor. Klopt. En dat je zegt: ik ben, v-, hè, omringd door onderwijzen, uh, onderwijzen, onderwijzers.

Onderwijsprofessionals. Onderwijzers. Ja. [00:07:40] Onderwijsprofessionals. Ja. Niet per se dus omringd door ondernemers. Dus jij met je sales en marketing en je doorzettingsvermogen dacht: hé, wacht even, als ik nou dus robots combineer met, uh, uh, [00:07:50] ondernemerschap, dan kan ik dit bedrijf op gaan richten. 

[00:07:52] Tamar Neter: Ja, ik ben wel altijd zo heb ik toch ook wel altijd mijn eigen functie gecreëerd.

Ik ben ooit aan de telefoon begonnen, dus bij de Gouden Gids en uiteindelijk tot [00:08:00] management. Uh ja, je moet toch ook uh je eigen stappen creëren. Dus daar zit natuurlijk wel een beetje ondernemerschap al in je. Maar dat had ik nooit zo ja, gespiegeld eigenlijk [00:08:10] mezelf. Maar ik ben wel altijd heel erg van uh het verbinden van mensen, mensen willen helpen, me iedereen een kans geven.

En ja, dus het gebeurt toch echt vanuit je hart en dat je iets [00:08:20] wil oplossen. Misschien ook een stukje egoïsme, hè, omdat ik vond dat onze kinderen beter onderwijs nodig hadden en dat ik het ook leuker had. 

[00:08:26] Lieke van der Plas: Waarschijnlijk vind je dat niet alleen voor je eigen kinderen, maar dacht je 

[00:08:29] Tamar Neter: ook 

[00:08:29] Lieke van der Plas: dat vind ik [00:08:30] ook van de van de van de vriendjes van 

[00:08:31] Tamar Neter: onze kinderen.

Zo start je in eerste instantie dat je denkt van: hé, dit moet op die manier. En toen ben ik wel eerst gestart, uh, want ik wilde natuurlijk, uh, dat teams [00:08:40] beter met elkaar gingen samenwerken. Uh, maar omdat het fundament in het onderwijs zit en ik dacht van: nou, ik heb een goed idee en dit gaat gewoon op deze manier goed werken.

Maar ik ben geen [00:08:50] psycholoog, uh, ik ben geen coach. Dus ik dacht wel: ik ga een aantal scholen uitzoeken, waaronder natuurlijk ook de school van mijn kinderen. Dus ik heb een aantal scholen uitgezocht in de omgeving. Dit is [00:09:00] wat ik zou willen doen. Wat hebben de onderwijsprofessionals nodig en zien ze dit ook?

En op die manier ben ik eigenlijk onderwijs gaan maken samen met de onderwijsprofessionals. Uh, en heb ik scholen ook de keuze [00:09:10] gegeven of ik ga wat voor jullie maken als jullie dit een goed idee vinden en jullie gaan betalen. Of ik wil jullie onder-onderwijsprofessionals lenen en we gaan samen onderwijs maken.

En ze kozen gelukkig voor het laatste, [00:09:20] want ik had heel heel die kennis niet. 

[00:09:22] Lieke van der Plas: Nee. 

[00:09:22] Tamar Neter: Dus ik had natuurlijk een beetje gebluft en op die manier is er onderwijs gekomen. En uh ja, ook wel heel veel, [00:09:30] uh, stappen zijn natuurlijk niet goed gegaan. Want ja, wie luistert er naar iemand? 

[00:09:33] Lieke van der Plas: Naar een schoolmoeder . 

[00:09:34] Tamar Neter: Ja, precies.

Ja, wie luistert naar onderwijs, hè, willen vernieuwen zonder enige [00:09:40] kennis. Nu kan ik wel ondertussen zeggen dat ik wel ervaringsdeskundige ben om robots in te zetten voor betere samenwerking. En ja, toen kreeg ik ook terug van het onderwijs, uh. Nou ja, [00:09:50] allereerst wat ik wilde zeggen ik heb dus kindercoaches en kinderpsychologen uitgenodigd om mijn pilotlessen te bezoeken in de klas.

Omdat het voor de ja, de leerlingen belangrijk, uh, moest zijn [00:10:00] natuurlijk, dat ze wat gingen leren, maar ook dat de onderwijsprofessionals ermee aan de gang zouden gaan. 

[00:10:04] Lieke van der Plas: Ja. 

[00:10:04] Tamar Neter: Is natuurlijk ook superbelangrijk. 

[00:10:06] Lieke van der Plas: Ja. 

[00:10:07] Tamar Neter: En die waren zo enthousiast dat ik dacht: [00:10:10] nou, ik heb niet alleen een goed idee, het werkt ook echt.

Precies. Mooi. Ja, echt echt superleuk. Dus ik ben letterlijk bij de kleuters begonnen tot aan nu dat we ook hele leuke [00:10:20] dingen doen voor, uh, beroepsopleidingen, ja, en overheidsinstellingen en het bedrijfsleven. Dus het is toch allemaal zo gegroeid. Uhm, ja, wat uiteindelijk [00:10:30] voor mij de bedoeling was. 

[00:10:31] Lieke van der Plas: Ja, dat groeit dus vanuit een idee.

Het groeit ook vanuit een, een, een missie. En ik zie je hier zitten. Je praat over je vak, het straalt van je, uit je ogen, zeg maar. Je, je passie voor je [00:10:40] vak. Maar je bent ook die ondernemer en je hebt een bedrijf gebouwd met een, een, een, een team om je heen. Hoeveel mensen werken er nu, uh, met, voor, bij 

[00:10:49] Tamar Neter: Global Wise?

We hebben [00:10:50] zeg maar iemand, uh, die intern helpt op kantoor voor de planning en de administratie voor finance. We hebben iemand die, uh, de lessen en de trainingen ontwikkelt. Want, uh, ja, buiten een [00:11:00] lesprogramma wat je moet koppelen aan kerndoelen en kerngebieden moet je ook teambuilding en teamtrainingen ontwikkelen die past bijvoorbeeld bij leiderschap, uh, of bij thema’s zoals effectieve [00:11:10] communicatie.

Dus ja, daarvoor heb je ook natuurlijk professionals nodig. Uh, zelf, uh, ja, doe ik dan de gesprekken, uh, met de partijen die met onze didactische werkwijze aan de slag [00:11:20] gaan. Want wij bedenken zelf al die content. En, uh, we hebben natuurlijk ook iemand voor de marketing. Want ja. 

[00:11:25] Lieke van der Plas: Die heb ik niet zitten hoor, iemand voor de marketing.

[00:11:28] Tamar Neter: Nee. 

[00:11:28] Lieke van der Plas: Slim. Ja. 

[00:11:29] Tamar Neter: Nu heb ik zelf [00:11:30] natuurlijk ook wel die achtergrond, dus ik begin, ben echt eigenlijk altijd zelf gestart met, uh, met mijn eigen voet in de klei. Zoals ik ook ooit aan de telefoon advertenties ben gaan verkopen. Tot [00:11:40] aan het management heb ik dit ook gedaan. Dus alles wat we aanbieden, ja, uh, heb ik zelf ook, uh, in lesgegeven of trainingen gegeven.

En daarbij hebben we nog een, uh, flexibele [00:11:50] schil. 

[00:11:50] Lieke van der Plas: Ja, dus we hebben ongeveer zes mensen op kantoor dan. 

[00:11:52] Tamar Neter: Uh, ja, maar niet FTE hè, want, uh, ja, niet iedereen werkt, uh, fulltime. En, uh, de flexibele schil [00:12:00] zijn altijd mensen met een pedagogische achtergrond of jeugdhulpverlening of, uh, uit de trainingswereld natuurlijk.

Omdat, ja, we bieden wel Onderwijs [00:12:10] natuurlijk. Dat past bij de kerndoelen die verplicht zijn natuurlijk voor in het onderwijs. Maar tegelijkertijd die leerlingen gaan wel. Als je, nou ik heb je net ook natuurlijk even aan het werk [00:12:20] gezet met een robot. 

[00:12:20] Lieke van der Plas: Ja, ik heb het mogen ervaren hoe het was. 

[00:12:23] Tamar Neter: Ja, dus als je aan de slag gaat met die robot, dan heb je een aantrekkingskracht.

Je bent aan het spelen, dus die gaan aan de slag. En [00:12:30] kinderen, tuurlijk, we leven in een prestigieuze wereld, dus we willen geen fouten maken. Maar wij starten altijd met de instructie: ga heel veel fouten maken, want dan ga je nog meer leren van elkaar. En [00:12:40] dan, uh, heb je ook die angst weggehaald bij mensen dat je in het leven fouten mag maken.

Dus het is superbelangrijk dat niet alleen de leerlingen aan de slag gaan, maar ook de onderwijsprofessionals. 

[00:12:49] Lieke van der Plas: Ja, 

[00:12:49] Tamar Neter: ja. En [00:12:50] die moeten al zoveel. 

[00:12:50] Lieke van der Plas: Ja. 

[00:12:51] Tamar Neter: Dus wij leveren ook juist mensen in de klas. En daarom is die, uh, hè, die onderwijsachtergrond of pedagogiek gewoon heel erg belangrijk. Dat we mensen hebben die ook [00:13:00] de onderwijsprofessional mee kunnen nemen in de klas.

Het is niets extra’s, maar je kan het koppelen en integreren aan de kerndoelen die je al wil geven. 

[00:13:07] Lieke van der Plas: Ja. 

[00:13:08] Tamar Neter: En dat is ook in het bedrijfsleven natuurlijk [00:13:10] belangrijk als je een training geeft. Ja, het is toch eigenlijk best wel gek dat iedereen ook naar mij geluisterd heeft, want nu ben ik inmiddels ervaringsdeskundige.

Maar in jaar één, ja, mocht ik ook [00:13:20] zelf a-alles doen. 

[00:13:21] Lieke van der Plas: Een beetje bluffen natuurlijk hoort er ook een beetje bij, hè. Ja, 

[00:13:23] Tamar Neter: hoort bij 

[00:13:23] Lieke van der Plas: ondernemerschap toch? Precies. Ja, en over dat ondernemerschap, want daar wilde ik hem nog even terug op pakken. Want jij gaat dus vanuit jouw passie ook gelijk heel [00:13:30] erg de inhoud in.

Ja, sorry. Ja, daar gaan we straks ook, is er uitgebreid ruimte voor in deze podcast. Maar ik ben ook gewoon benieuwd naar jou als ondernemer en je ondernemerschap. Want zeker als je daar zo blanco [00:13:40] instapt. En ja, als ik denk aan een robot, dan denk ik ook meteen aan: oké, hoe, uh, ja, s-, uh, dit robot is, d-, of deze robot is te overzien.

Als ik denk aan een robot, dan denk ik meteen aan: dan moet je € [00:13:50] 10.000 investeren- O ja …om zo’n bedrijf te bouwen. En je hebt helemaal geen ervaring als ondernemer. En hoe, hoe, hoe is dat geweest? Hoe kijk je terug op jouw eerste jaren als [00:14:00] ondernemer? 

[00:14:00] Tamar Neter: Nou, het was wel heel leuk, want, uh, ik noem het zelf een, uh, sabbatical.

[00:14:04] Lieke van der Plas: Oké. 

[00:14:05] Tamar Neter: Zo staat het ook op mijn LinkedIn. 

[00:14:06] Lieke van der Plas: Oh 

[00:14:06] Tamar Neter: gezellig. Ja, maar het was natuurlijk gee– ja, een sabbatical [00:14:10] kan je op meerdere manieren invullen, maar volgens mij was het 2014, 2015, uh, dus langer dan tien jaar geleden, dat ik dus dacht van: joh, dit kan anders. 

[00:14:18] Lieke van der Plas: Mhm. 

[00:14:18] Tamar Neter: Hè, we moeten meer begrip voor [00:14:20] elkaar hebben. Dat is het sleutelwoord.

Dus dan moet je mensen verbinden met elkaar. Nou, zo heb ik dus eigenlijk wel heel lang nagedacht. Ja, de robot is degene wat voor mij de [00:14:30] oplossing is Dus al ruim tien jaar geleden en ik hou nog steeds hetzelfde verhaal omdat het een hulpmiddel moet zijn. Net zoals de mobiele telefoon. Die zorgt ook voor sociale interactie.

Moet die [00:14:40] robots ook doen in plaats van dat we er bang voor zijn. Dus uhm in 

[00:14:46] Lieke van der Plas: hoe, hoe, hoe? Uh tien jaar geleden. Kijk, ik zeg maar het woord robot of [00:14:50] het woord AI dat dat heb ik nu langzamerhand wel omarmd. 

[00:14:53] Tamar Neter: Ja. 

[00:14:54] Lieke van der Plas: Maar tien jaar geleden stonden misschien mensen daar ook nog wel weer heel anders tegenover. Wat merk je voor verschil daarin?

[00:14:59] Tamar Neter: Nou, ik ging [00:15:00] dus eigenlijk onderzoeken van nou, hoe simpel moet die robot zijn zodat jij daar ook op aan gaat? En een kind of een, uh, een bankdirecteur of iemand vanuit de zorg. [00:15:10] Dus mijn doel 

[00:15:10] Lieke van der Plas: was. Allemaal dezelfde robots, allemaal kleurrijk en gezellig. De-deze robot gebruik jij voor kinderen, maar ook voor die bankdi-, uh, directeur.

[00:15:17] Tamar Neter: Zeker! Ja, iedereen is stiekem een kind, hè. [00:15:20] En dat is het eerste wat je moet zorgen voor verbinding met mensen. Dat ze hun authentieke gedrag durven te tonen. En durven gaat vanzelf omdat je gaat spelen. En, [00:15:30] uhm, je zet die robot aan en er gebeurt gelijk wat, waardoor je ook sociale interactie hebt. 

[00:15:34] Lieke van der Plas: Oké. 

[00:15:35] Tamar Neter: Uh, dus die verbind je met de iPad.

Maar het moet heel simpel programmeren zijn, want het is een hulpmiddel. [00:15:40] Het moet niet afleiden van het gedrag wat je ziet gebeuren. Want ons concept is natuurlijk het gedrag zichtbaar maken en niet zozeer je leert programmeren. Tuurlijk ook, maar dat is ook [00:15:50] secundair. 

[00:15:50] Lieke van der Plas: Ja. 

[00:15:51] Tamar Neter: Maar die angst van technologie haal je wel weg, ook bij de mensen als ze dat hebben.

Omdat je heel snel een succeservaring voelt van: hey, ik heb hem aangekregen [00:16:00] en hij doet misschien niet gelijk wat ik wil wat hij doet, maar uiteindelijk Heb je toch dingen voor mekaar gekregen. En nu heb ik een ander heel klein robottje in mijn hand. Uhm, ja, die heeft wat andere [00:16:10] sensoren en die, uh, programmeer je met verschillende kleurcodes die al voorgeprogrammeerd zijn.

Dus ik zei net in het begin ook van: hè, dat zijn ook meisjes die met technologie gaan werken later, al weten ze het [00:16:20] misschien nog niet. Maar als je iets gaat tekenen. Jij zei volgens mij ook net gelijk van, uh: ik kan niet tekenen of het is niet wat ik, uh, wat zei je nou? 

[00:16:26] Lieke van der Plas: Ja, ja, ja. Ja, even voor de context.

Net voordat we het gesprek ingingen, [00:16:30] uh, heb je mij aan het werk gezet. Ja. Want ik vind het leuk om even te oefenen. Dacht ik: nou, best leuk. Dus ik ben gaan zitten met een, een, een wit vel papier voor mijn neus en, uh, jij vroeg mij: maak een of, uh, [00:16:40] teken een voertuig. 

[00:16:41] Tamar Neter: Ja, ja, wa-wat is nou een lievelingsvoertuig van jou?

[00:16:43] Lieke van der Plas: Ja, dat, dat vroeg je. Wat is je lievelingsvoertuig? En vraag me niet waarom. Ik heb er nog nooit in mijn leven ingezeten, maar ik dacht aan een luchtballon. Ja. [00:16:50] Misschien moet ik eens een keer een tripje gaan doen. Dus ik heb een, inderdaad een luchtballon getekend, maar, eh, ook gelijk aangegeven: ik kan helemaal niet tekenen en, uh, dit lijkt op alles behalve op een luchtballon.

[00:16:59] Tamar Neter: Ja. 

[00:16:59] Lieke van der Plas: [00:17:00] Dus dat is inderdaad dan, ja, daar, dat spiegelen, spiegelde je bij mij ook daarna weer van: hé, ja, dit is, dit is jouw reactie daarop. 

[00:17:06] Tamar Neter: Klopt. En deze programmeer je dus om lijntjes te [00:17:10] tekenen in kleurcodes die al voorgeprogrammeerd zijn. Dus bepaalde mensen gaan er gelijk op aan en die gaan wat tekenen en die robot volgt de lijntjes en een ander persoon zegt: ja, ik kan niet tekenen en die, uh, [00:17:20] stopt.

Die gaat dus ook niet tekenen. Ja, en dan is, dat is ook een reactie van mensen dat ze vastlopen omdat ze denken dat ze iets niet kunnen en dan gaan ze het ook niet uitvoeren. Dus het programmeren van de robot [00:17:30] moet supersimpel zijn om heel snel gedrag te kunnen zien. En dat, hè, want jouw vraag was van: ja, maar robots, hoe ingewikkeld is dat?

[00:17:38] Lieke van der Plas: Ja. 

[00:17:38] Tamar Neter: Ik ben dus echt op zoek [00:17:40] gegaan naar supersim-supersimpele robots die op een andere manier te programmeren zijn. Want programmeren is voor mij eigenlijk een, een manier van denken. Logisch, uh, nadenken, [00:17:50] uh, dingen, hè, commando’s aan elkaar koppelen of kleurcodes aan elkaar koppelen. Nou, daar heb ik dus die sabbatical voor genomen.

Ja. Dus ik heb wat reisjes gemaakt. Alleen nog steeds niet naar Japan helaas, maar wel, uh, [00:18:00] naar Engeland, Amerika, naar dat soort landen. Scandinavië. En toen vervolgens, toen, volgens mij was het toen nog Skype in die, uh, tijd. 

[00:18:07] Lieke van der Plas: Ja. 

[00:18:08] Tamar Neter: Heel veel, uh, calls gemaakt [00:18:10] en gevraagd als eerste aan die techneut: uh, wat kan deze robot en waarom heb je hem gemaakt?

[00:18:15] Lieke van der Plas: Dus je ging op zoek naar mensen die hadden al een robot- Ja …en jij ging daarin zoeken van: [00:18:20] oké, welke robot kan het beste voor mij werken? Ja. En die kan je dan inkopen om te gebruiken. 

[00:18:24] Tamar Neter: Nou, uh, ons verdienmodel is dus niet dat je die robots gaat kopen. Maar wij helpen natuurlijk [00:18:30] wel dat als je uiteindelijk met onze didactische werkwijze in de klas of in het bedrijfsleven of bij je trainingsbureau aan de slag gaat, zorgen wij ervoor dat je die robots Ook krijgt of kan kopen.

[00:18:39] Lieke van der Plas: Ja, maar [00:18:40] destijds, zeg maar in die tijd, dus meer dan tien jaar geleden, was jij wel in met die techneuten in gesprek, want jij moest toen wel die robot inkopen. 

[00:18:46] Tamar Neter: Nou, ik kreeg ze. 

[00:18:47] Lieke van der Plas: Oh, je kreeg ze. Ja, 

[00:18:48] Tamar Neter: iedereen vond het 

[00:18:49] Lieke van der Plas: zo leuk. Ze waren zo [00:18:50] fan van jouw verhaal. 

[00:18:51] Tamar Neter: Leuk dat je het nog vraagt. Ja, ja, ik was ook in Engeland naar een, uh, een, uh, de BET Show heet dat.

Een, uh, grote tech onderwijsbeurs. En, uh, toen liep ik dus met een [00:19:00] iPad. Ik had filmpjes gemaakt van mijn pilotscholen en, uh, toen liep ik ergens naartoe en zei ik tegen die meneer of mevrouw: kijk, dit is wat ik wil doen in de klas. Hoe werkt jouw robot? En dat vonden ze [00:19:10] superleuk. En ik ben dus echt, nou ja, zes keer naar die beurs gegaan.

En mensen verdwijnen natuurlijk, want mensen gaan failliet. Of, uh, die robot, uh, wordt niet meer verkocht. Maar er waren ook mensen die zeiden: [00:19:20] oh, ik vind het zo leuk dat je nu een bedrijf hebt en dat je ook met je team hier naartoe komt. Dat was echt supertof! 

[00:19:26] Lieke van der Plas: Ja, dan zie je ook wat, wat gunfactor, hoe belangrijk dat is, hè.

[00:19:30] Als ook, is dus kun, gunfactor een s-skill? Nee. Wat is gunfactor? Gunfactor krijgen of hebben of? 

[00:19:37] Tamar Neter: Nee, dat is dan toch weer het verbinden denk ik met mensen. 

[00:19:39] Lieke van der Plas: [00:19:40] Ja. 

[00:19:40] Tamar Neter: Dat is toch. Dat is dan de skill die 

[00:19:41] Lieke van der Plas: eronder zit. 

[00:19:42] Tamar Neter: Ja, dat is natuurlijk waar het ons om gaat. Maar als ik dus hele ingewikkelde antwoorden kreeg over hoe een robot werkte, dan was het dus niet goed voor mij.

Want ik wilde [00:19:50] juist laagdrempelige robots en snel sociale interacties met deze mensen. 

[00:19:54] Lieke van der Plas: Nou en uiteindelijk heb je dus die techneut gevonden die die of die robots, die die, die kreeg je. Waren die robots dan gelijk [00:20:00] ook goed om mee te werken? Deden ze wat jij wi-wilde dat ze deden of hoe is het, hoe, hoe heb je je bedrijf in die fase opgebouwd?

[00:20:06] Tamar Neter: Nou, uhm, het onderwijs wilde in het begin heel [00:20:10] veel. Alleen, uh, naarmate ze moesten betalen werd het heel lastig. 

[00:20:13] Lieke van der Plas: Ah. 

[00:20:14] Tamar Neter: Uh, dus toen kreeg ik die deksel op mijn neus, want ik had dus heel veel robots gekocht . En, [00:20:20] uh, ja, tablets, laptops, Chromebooks, noem maar op. Dus mijn spaargeld had ik opgemaakt. 

[00:20:24] Lieke van der Plas: Ja. 

[00:20:24] Tamar Neter: En toen zeiden die scholen: ja, als we er nu voor moeten betalen, dat doen we niet.

Het was echt heel ingewikkeld in het begin. [00:20:30] Dus toen ging ik vakantiekampen organiseren. 

[00:20:32] Lieke van der Plas: Oké, want je ja, je had al die spullen. Ja. Je had een potentiële klant bedacht. Je had, je had je bedrijfsplan en je dacht: ik ga dat onderwijs benaderen. [00:20:40] Onderwijs had al gezegd van: dit willen we. 

[00:20:41] Tamar Neter: Ja, fantastisch. 

[00:20:42] Lieke van der Plas: Maar ze wilden er uiteindelijk niet voor betalen.

En toen dacht je: oké, dit is niet mijn ideale klant. 

[00:20:46] Tamar Neter: Ja. 

[00:20:46] Lieke van der Plas: Dus ik heb die spullen nu, dus ik moet, 

[00:20:48] Tamar Neter: ja, iets 

[00:20:49] Lieke van der Plas: anders. [00:20:50] 

[00:20:50] Tamar Neter: Ja, ik was gewoon. En 

[00:20:50] Lieke van der Plas: toen kwam het vakantiekampen. 

[00:20:51] Tamar Neter: Ja, ik was gewoon te vroeg. Ja. Uh, want ja, iets dingen uitproberen me helpen. Dus die gunfactor waar je het over had, dat wilde iedereen wel. 

[00:20:58] Lieke van der Plas: Ja. 

[00:20:58] Tamar Neter: Maar als het dan vast in het curriculum moest.[00:21:00] 

Ja, het, praten over, uh, tien jaar geleden, hè, acht jaar geleden, zeven jaar geleden. Ja, dat is toch wel, het is nog heel spannend, maar toen helemaal. 

[00:21:07] Lieke van der Plas: Ja. 

[00:21:08] Tamar Neter: Maar ouders willen investeren in de toekomst van hun [00:21:10] kinderen. Aha. En ouders die dat niet konden betalen, uh, ging ik eigenlijk voor zorgen dat grotere bedrijven die maatschappelijk verantwoord ondernemen, ging ik voor zorgen dat zij voor die [00:21:20] kinderen gingen betalen om naar onze vakantiekampen te gaan.

Dat 

[00:21:23] Lieke van der Plas: klopt, dit vind ik ook, is een hele goede soft skill, want het is eigenlijk omdenken. 

[00:21:27] Tamar Neter: Ja, ik moest wel. 

[00:21:28] Lieke van der Plas: Ja, of op een oplossingsgerichtheid, [00:21:30] hè, van: oké, wacht even, ik loop hier tegen, uh, de muur aan. Hoe ga ik dan, nou ja, uiteindelijk toch weer mijn weg creëren? 

[00:21:36] Tamar Neter: Ja. 

[00:21:37] Lieke van der Plas: En je zou ook kunnen denken: ja jammer, het werkt niet en nou zit ik met [00:21:40] die spullen en, uh, laat maar.

[00:21:42] Tamar Neter: Jij had een doel, hè . 

[00:21:43] Lieke van der Plas: Ja, mooi. 

[00:21:44] Tamar Neter: Ja. Ja. Ja, nee, dat, dat was zeker leuk. Dus toen ben ik dus inderdaad [00:21:50] vakantiekampen gaan organiseren. In mijn eentje in het begin. Mensen brengen gewoon hun kind naar een vakantiekamp. Ja, dus al die robots aan de slag. En je vroeg net ook: heb je robots gehad waarmee je nu niks meer doet [00:22:00] of, hè, uiteindelijk niks meer mee doet.

Hoe 

[00:22:01] Lieke van der Plas: kwamen die ouders dan bij jou? 

[00:22:02] Tamar Neter: Ja, er staat toch, uh- Vakantiekampen, en dat heette dan ook al 

[00:22:05] Lieke van der Plas: Robotwise of hoe heette dat dan? 

[00:22:06] Tamar Neter: Het heet Robotwise. Uh, Robot Playground noemde ik het toen. 

[00:22:09] Lieke van der Plas: Robot [00:22:10] Playground. Ja, dat doen 

[00:22:10] Tamar Neter: we steeds. 

[00:22:11] Lieke van der Plas: Nou ja, stel dat ik, ik een, een zoon of dochter zou hebben, dan zou ik dat dus op Facebook tegenkomen.

Robot Playground. Dan denk ik: nou zo, uh, uh, uh, Piet, ga jij maar even met robots leren, leren spelen en dan [00:22:20] ben ik even van je af. Jij, heb ik ook vakantie. 

[00:22:22] Tamar Neter: Nou, zo was het wel uiteindelijk, hè, want ik had 30 kinderen en dan in mijn eentje. Dat, ja, dat is natuurlijk niet 

[00:22:27] Lieke van der Plas: normaal. Had je geen begeleider of iets dan nog erbij, of?

[00:22:29] Tamar Neter: [00:22:30] De eerste keer niet . Maar daar was ik wel snel van genezen. Terug 

[00:22:33] Lieke van der Plas: uit het sabbatical, denk 

[00:22:34] Tamar Neter: ik. Ja. Dus later heb ik wel vrijwilligers ge-vrijwilligers gezorgd. Of, uh, nou ja, uh, [00:22:40] HP is een van de bedrijven die in Amstelveen ook zit. Ik ook. 

[00:22:43] Lieke van der Plas: Ja. 

[00:22:43] Tamar Neter: En we doen alles door heel Nederland. Maar er was dus, uh, ja, één ouder die, die woonde in Den Haag, uh, [00:22:50] omgeving en die bracht zelfs het kind naar ons vakantiekamp.

[00:22:53] Lieke van der Plas: In, waar was dat? 

[00:22:54] Tamar Neter: Amstelveen. 

[00:22:55] Lieke van der Plas: In Amstelveen. 

[00:22:56] Tamar Neter: Ja. Ja, en dan kon zij dus door naar haar werk. 

[00:22:58] Lieke van der Plas: Oké. 

[00:22:59] Tamar Neter: Want zij werkte bij, [00:23:00] uh, HP. 

[00:23:00] Lieke van der Plas: Oh ja. 

[00:23:01] Tamar Neter: Ja. En, uh, nou ja, zo ging dat. Maar ja, op een gegeven moment wilde ik voor alle kinderen dit doen. Uh. 

[00:23:08] Lieke van der Plas: Ook voor de ouders die dat niet [00:23:10] konden 

[00:23:10] Tamar Neter: financieren. Ja. Ja. En, uh, ja, da-, dus ik had dus, ja, iedere ouder die heeft, uh, we-wellicht ergens ook een connectie.

Dus ik [00:23:20] vroeg mij te verbinden met HP en die, uh, doen maatschappelijk verantwoord ondernemen. En inmiddels doen we dat met meerdere bedrijven. En toen zei ik van: nou, uh, kunnen we dan niet zorgen dat jullie betalen [00:23:30] voor iedereen. Dus niet alleen voor de kinderen die het niet kunnen betalen, maar voor iedereen.

En we gaan ook nog via de gemeente vervoer regelen voor kinderen die bijvoorbeeld naar speciaal onderwijs gaan en, [00:23:40] uh, ja, uh, gewend zijn om opgehaald te worden met vervoer. En je wil gewoon dat kinderen zich gemakkelijk voelen en niet bijzonder voelen, zodat het weer op diezelfde manier ook naar onze kampen [00:23:50] kon.

[00:23:50] Lieke van der Plas: Dus de eerste editie van die vakantiekampen, die heb je zelf gedaan, want je hebt je bedi-, je, je businessmodel heb je omgegooid, je verdienmodel. Je bent op die ouders gaan focussen en toen dacht je: ja leuk, maar [00:24:00] nu kan ik eigenlijk niet iedereen bereiken. Die andere kinderen. Zo egoïstisch is het dus helemaal niet dat het ontstaan is vanuit- 

[00:24:05] Tamar Neter: Nee, nee, nee

[00:24:05] Lieke van der Plas: Je eigen kinderen, hè. Want je wil alle kinderen. Fijn dat je het nog 

[00:24:08] Tamar Neter: aangeeft. 

[00:24:08] Lieke van der Plas: Alle kinderen wil je [00:24:10] helpen. 

[00:24:10] Tamar Neter: Ja. 

[00:24:10] Lieke van der Plas: Uhm, toen dacht je: dat kan ik niet helemaal alleen. Je had die spaarcenten er nog doorheen gejaagd met al die robots, dus je moest nog, uh, je moest wat verdienen. 

[00:24:18] Tamar Neter: Ja. 

[00:24:19] Lieke van der Plas: Toen kwam je dus [00:24:20] daar een ouder tegen die werkte bij HP.

Die he-, die heeft jou in contact gebracht met HP en toen is HP medesponsor geworden van die vakantiekampen. Zo moet ik het dus zien. 

[00:24:28] Tamar Neter: Ja, en de tussenstap was [00:24:30] eerst dat ze laptops, uh, uitleenden van HP. Om, ja, daar had ik dan, het ging ineens heel snel en die had ik toen te weinig. 

[00:24:36] Lieke van der Plas: Ja. 

[00:24:37] Tamar Neter: Dus toen mocht ik die af en toe lenen.

En uiteindelijk- 

[00:24:39] Lieke van der Plas: Die [00:24:40] kinderen, die gingen daar dan op de laptop 

[00:24:42] Tamar Neter: meespelen. Ja, want we hebben ook sommige robots, uh, die je kan, uh, aansturen via de laptop. 

[00:24:46] Lieke van der Plas: Oké. 

[00:24:46] Tamar Neter: Dus ja, de, daarin waren we uitgebreid. We hadden ook hele leuke robots [00:24:50] met rietjes. Uh, maar ja, of het nou voor kinderen zijn of volwassenen, alles werkt, maar het gaat uiteindelijk om het leerdoel natuurlijk.

Dus het vakantiekamp was niet een opvang. Uh, hè, we, we hebben [00:25:00] echt altijd leerdoelen en het gaat altijd, uh, ja, om, uh, kinderen te verbinden. En, hè, we krijgen ook natuurlijk wel soms, uh, kinderen binnen, uh, met, uh, [00:25:10] autisme en, uhm, ja. 

[00:25:12] Lieke van der Plas: Heb je daar dan niet weer een speciaal, uh, een speciale opleiding voor nodig als, als, als begeleider?

[00:25:16] Tamar Neter: Nou, je leert uiteindelijk gewoon hartstikke [00:25:20] veel, uh, ja, door heel veel natuurlijk in het onderwijs bezig te zijn. We hebben ook dingen voor de jeugdzorg samen, uh, ontwikkeld, uh, dus ik ben daar geen specialist in. Alleen, ja, [00:25:30] uiteindelijk, uh, leer je wel steeds meer. 

[00:25:32] Lieke van der Plas: Ja, oké, bijzonder. 

[00:25:34] Tamar Neter: Ja, en nu ook, uh, is mijn zoon zelf op een latere leeftijd ook [00:25:40] gediagnosticeerd.

Een lichte vorm van autisme. Daardoor heb ik ook psychoeducatie, een aantal workshops van gevolgd, dus dat heeft mij wel weer geholpen uiteindelijk met mijn eigen [00:25:50] ervaring hoe dat dus werkt. En daardoor wist ik wel wat voor mensen ik nog extra aan moest trekken als we bepaalde activiteiten deden. Uh, want soms hebben we wel speciaal ook voor, [00:26:00] uh, ja, kinderen die op een andere manier aandacht nodig hadden om Hè, ze extra comfortzone ook weer te bieden om juist, uh, die ervaringsdeskundigen uit de jeugd, uh, [00:26:10] zorg, uh, te helpen.

[00:26:11] Lieke van der Plas: Mooi. 

[00:26:12] Tamar Neter: Dus dat was heel mooi. Ik 

[00:26:13] Lieke van der Plas: zou– ja. 

[00:26:14] Tamar Neter: Toch wel heel leuk als laatste. Oké. Uh, er is dus een, uh, jongetje, die is uiteindelijk bij ons ook als [00:26:20] vrijwilliger aan de slag gegaan toen hij op de middelbare school zat. Hij heeft autisme en, uh, dat is gewoon supermooi. Dat, ook ik denk iets van acht jaar geleden, [00:26:30] waren we dus eigenlijk heel erg emotioneel toen zijn moeder hem kwam ophalen.

[00:26:33] Lieke van der Plas: Mhmm. 

[00:26:34] Tamar Neter: Want hij zei dus tegen zijn moeder toen van: goh, ik heb mijn nummer uitgedeeld aan iemand, aan een [00:26:40] jongetje, daar wil ik mee afspreken. En dat gebeurde eigenlijk nooit. En dat was zo mooi. Dat is dan het mooiste uit zo’n kamp. Dat die 

[00:26:45] Lieke van der Plas: verbinding is 

[00:26:46] Tamar Neter: ontstaan. Ja. Ja, dus die moeder was echt helemaal emotioneel.

[00:26:49] Lieke van der Plas: Ja. 

[00:26:49] Tamar Neter: Maar dat [00:26:50] jongetje heeft dus acht jaar later ook nog eens bij ons stage gelopen. 

[00:26:52] Lieke van der Plas: Ach, wat mooi! 

[00:26:53] Tamar Neter: Dus als we het dan hebben over soft skills en verbinding. Ja. Ja, is dat fantastisch mooi. 

[00:26:56] Lieke van der Plas: Een heel mooi voorbeeld. Ja. Ja. Ja, en ik zou even het bruggetje [00:27:00] willen maken vanuit die vakantiekampen en, en het onderwijs naar het bedrijfsleven.

Want uiteindelijk, uh, heb je een stap gezet en, uh, dat verdienmodel dat evolueerde zich. En toen kwam je dus bij [00:27:10] de corporate wereld uit en dacht je: dat bedrijfsleven terug naar die techneuten waar je die miscommunicatie had. 

[00:27:14] Tamar Neter: Ja. 

[00:27:15] Lieke van der Plas: Teams en samenwerken. Hoe, hoe, hoe, hoe is dat? Hoe help je [00:27:20] bedrijven? 

[00:27:20] Tamar Neter: Nou kijk toch.

Door mijn ervaring in het onderwijs dat ik daar eerst mee heb gestart, wist ik gewoon, uhm, ja, hoe, hoe het werkt hè, mijn idee met robots. Dat, uh, je gelijk [00:27:30] authentiek gedrag ziet. Uh, het koppelen aan, aan leerdoelen en thema’s. Dat is niets anders in het bedrijfsleven, want dan ga je het koppelen aan thema’s die voor hen belangrijk zijn.

[00:27:40] Uhm, dus ja, dat ging eigenlijk best wel simpel. En ik had mijn eigen website destijds, uh, gebouwd met ex-collega’s, uh, van: hè, hoe, uh, kan ik dat het beste [00:27:50] inrichten? Dus ik had altijd al een contactformulier met: ben je voor het onderwijs of voor het bedrijfsleven? En ouders gingen zich hun kind natuurlijk ophalen bij het vakantiekamp, zoals deze dame.

Maar ja, ze waren [00:28:00] er ook andere. Een andere klant van ons was, uh, bijvoorbeeld, uh, Schiphol Rijk, uh, hogere hotelschool van Den Haag. Uh. Die 

[00:28:06] Lieke van der Plas: waren al klant? 

[00:28:07] Tamar Neter: Nee, nee, die kwamen dus hun kind ophalen van [00:28:10] het vakantiekamp. Ja, precies, dat waren de ouders. O ja, dus eigenlijk ben je dan ook klant. Ja, je hebt gelijk.

Ja, en die vroegen dus- Nee, 

[00:28:14] Lieke van der Plas: ja, die waren niet klant. Maar wat grappig, want jij ging je op ouders focussen omdat, omdat ouders de doelgroep waren en aan het eind dacht je: maar [00:28:20] hé, wacht even, die ouders, die hebben ook weer een werkgever en dat is eigenlijk ook weer een klant. 

[00:28:23] Tamar Neter: En ik wilde dat al heel graag.

Teambuilding en teamtrainingen. Ja. Dus ik dacht: ik ga dan vanuit die ouders een gesprek aan, [00:28:30] ja, op die robot playground van ons. Van: jo, kan ik jullie een keertje benaderen? Want ja, dit is eigenlijk vanuit- Uh, frustratie vanuit mijn bedrijfsleven gestart. Ik zou heel graag ook met teams [00:28:40] wat willen doen.

Dus mijn eerste klant was Schiphol Rijk, mijn tweede was Canon en mijn derde was Rabobank . Via contactformulier op de website. En de 

[00:28:48] Lieke van der Plas: eerste was dus al HP. [00:28:50] En KPMG heeft geloof ik ook nog, uhm, uh, meegewerkt aan dat project. Dus ji-jij bent je gewoon gelijk gaan focussen op de grote bedrijven in Nederland.

[00:28:57] Tamar Neter: Ja, en het is niet zozeer dat we dan alleen hun teams doen, [00:29:00] uh, maar het kan dus ook zijn omdat zij maatschappelijk verantwoord ondernemen dat we, ja, zowel met teams wat kunnen doen als wat maatschappelijks met u-hun kunnen doen voor, hè, lokale impact. [00:29:10] Zo heeft HP trouwens ook, was wel heel stoer, hebben een, uh, is best wel knap voor een groot bedrijf.

Die hebben juist een, uhm, lokale impact award gewonnen van de regio [00:29:20] Amstelveen. Uh, doordat dat voorbeeld wat ik net zei dat we vakantiekampen hebben g-, uh, ja, georganiseerd voor kinderen met vervoer. En, uh, we hebben ook onderzoeken [00:29:30] gedaan, uh, vanuit TNO. Die deden onderzoeken voor het welbevinden van, uh, kinderen met robots.

Die hebben we ook met HP, uh, georganiseerd En waar ik [00:29:40] altijd van ben ik ben van het verbinden van mensen. Dus als we iets doen met maatschappelijk verantwoord ondernemen met bedrijven, moeten zij ook vrijwilligers aanbieden op die dagen. [00:29:50] Want je moet wel daadwerkelijk echt wat doen natuurlijk voor de maatschappij.

Eh, dus ja, dat is dan ook iets wat we doen met de bedrijven. Dus we kunnen op meerdere manieren met bedrijven samenwerken. 

[00:29:59] Lieke van der Plas: En [00:30:00] HP heeft toen een prijs gewonnen. 

[00:30:01] Tamar Neter: Ja. Ja, ja. En dat wist ik niet. Het was heel leuk. Ze hadden mij uitgenodigd om mee te gaan naar die avond, naar die gala. 

[00:30:07] Lieke van der Plas: Ja. 

[00:30:08] Tamar Neter: Dus ik was gewoon mee.

Ik denk nou, we hebben een hele [00:30:10] goede connectie met elkaar. 

[00:30:11] Lieke van der Plas: Samenwerkingsverband. 

[00:30:12] Tamar Neter: Ja. 

[00:30:12] Lieke van der Plas: Ja. 

[00:30:13] Tamar Neter: Dus ik werd op dat gala ook uitgenodigd en toen werden ze op het podium geroepen dat ze, ja, ik denk dat de lokale impact prijs was voor HP. [00:30:20] Eh, en toen werden ze op het podium geroepen. Maar de enige aan tafel die het niet wist was ik.

Ik mocht ook mee op het podium om de prijs, eh- 

[00:30:27] Lieke van der Plas: Wat 

[00:30:27] Tamar Neter: gaaf! In handen te nemen. Ja. 

Wat 

[00:30:29] Tamar Neter: mooi. [00:30:30] We waren gewoon dankbaar- 

[00:30:31] Lieke van der Plas: Ja …

[00:30:32] Tamar Neter: dat wij ook onderdeel mochten zijn om, ja, zichtbaar te kunnen zijn lokaal. 

[00:30:36] Lieke van der Plas: Maar dan ben jij daar dus als beginnend ondernemer ook, ook [00:30:40] nog gewoon in die fase wel, sta je opeens samen met HP, een bedrijf dat iedereen in Nederland in ieder geval kent, eh, op het, op het podium.

[00:30:47] Tamar Neter: Ja. 

[00:30:48] Lieke van der Plas: Een, een, een, een, een prijs in ontvangst [00:30:50] aan het nemen. 

[00:30:50] Tamar Neter: Ja, ik, ik vond het echt waanzinnig leuk. Ja. 

[00:30:52] Lieke van der Plas: Ja. 

[00:30:53] Tamar Neter: En ook weer gunnen, hè, want ze hoeven me niet uit te nodigen en ik hoef ook niet op het podium te staan. 

[00:30:57] Lieke van der Plas: Nee, maar je hebt het wel samen, eh, gedaan. Mee [00:31:00] mogelijk gemaakt, dus dat is wel heel vet. Hoe is de samenwerking nu met HP dan?

[00:31:04] Tamar Neter: Eh, nou we hebben echt nog, eh, heel vaak contact met elkaar. Zo nu en dan doen we ook inderdaad vakantiekampen. [00:31:10] Eh. 

[00:31:10] Lieke van der Plas: Dat doe je nog steeds. 

[00:31:11] Tamar Neter: Ja, ja, ja. Maar inderdaad ook met de andere bedrijven. Nou, je hebt net een aantal genoemd, maar ook in Utrecht bijvoorbeeld met Bol. Dus we doen met verschillende partijen doen we dat.

[00:31:19] Lieke van der Plas: [00:31:20] Ja. 

[00:31:20] Tamar Neter: Eh, en wat ik gewoon heel fijn vind. Natuurlijk, eh, doe je zaken met elkaar, maar zaken doe je met mensen, zeggen we altijd natuurlijk. Ehm, en ja, ik heb ook niet alle [00:31:30] kennis in pacht, dus, eh, zij zijn ook gewoon mensen waarmee ik gewoon af en toe spar van goh, dit zou ik willen doen, hoe zouden jullie het aanpakken?

Dus ja, koffietjes doen klinkt altijd een beetje slap, [00:31:40] maar blijft gewoon hartstikke belangrijk om ook, eh, als mensen met elkaar, eh, ja, te praten over ondernemen. Wat gebeurt er in de maatschappij? Wat is er nodig? Waar kan ik aan [00:31:50] bijdragen? 

[00:31:50] Lieke van der Plas: Wat mooi, ja. 

[00:31:51] Tamar Neter: Ja, het is, eh- 

[00:31:52] Lieke van der Plas: Uiteindelijk is dat nog steeds die missie van jou, van hoe, hoe kan ik zelf een, een maatschappelijke impact maken en een beetje bijdragen aan die betere wereld?[00:32:00] 

[00:32:00] Tamar Neter: Ja. Ja, nee, tuurlijk. 

[00:32:01] Lieke van der Plas: Welke soft skills zijn nou echt belangrijk voor ondernemers? Dus hè- Specifiek voor 

[00:32:07] Tamar Neter: ondernemers? 

[00:32:07] Lieke van der Plas: Ja, voor onze, onze luisteraars. Wel [00:32:10] ondernemend Nederland, eh, eens even zo gezegd. Of, eh, dat hoeft niet specifieke ondernemer te zijn, maar laten we zeggen voor een ja, voor ondernemend Nederland.

Welke soft skills zijn [00:32:20] daar nou belangrijk voor? 

[00:32:22] Tamar Neter: Eh, nou ondernemerschap is al een soft skills. Een soft skill 

[00:32:25] Lieke van der Plas: En wat betekent dat dan? Wat is ondernemerschap 

[00:32:27] Tamar Neter: als soft skill? Nou ja, ondernemerschap kan natuurlijk, [00:32:30] uh, ja, kan je, hè, het leuke is aan om dit soort termen te gebruiken. Ik heb hier ook aan tafel, uh, een aantal, uh, kaartjes die we bewust altijd gebruiken in onze sessies met bedrijven.

Dat we [00:32:40] juist ook mensen goed laten nadenken van: goh, hè, uhm, wat is nou belangrijk als je kijkt naar de toekomst van samenwerken? Hè, want AI is natuurlijk ook, uh, inmiddels wat iedereen dan heel erg spannend vindt. [00:32:50] Oh, dan hoef ik niks meer zelf te doen. Maar die menselijke kracht, die vaardigheden, de soft skills blijven juist heel erg belangrijk.

Uhm, maar als je het specifiek aan [00:33:00] ondernemerschap hebt, uh, nou ja, ik heb hier bijvoorbeeld één kaartje. Is wel leuk, er staat creatief denken. Nou, ik denk net in het verhaal, misschien kan ik hem even bij jou toetsen . Ja. [00:33:10] Uuuhm, ik denk wel in de, ja, afgelopen jaren dat ik heel creatief heb moeten nadenken dat als iets niet werkte, dat ik het dan op een andere manier alsnog [00:33:20] voor elkaar heb gekregen om, uh, mensen met elkaar te verbinden en zelfvertrouwen te geven en te laten zien: hé technologie, dat kan ik ook.

En hé, uh, ik [00:33:30] heb al soft skills en daarmee, uh, kan ik nog beter samenwerken. Dus ik denk dat dat gewoon een hele belangrijke is. Dus creatief denken heeft ook, nou ja, we hadden het er net ook [00:33:40] over met jou, hè, want ik vroeg jou natuurlijk ook net in die opdracht van: goh, welke soft skills heb je nou net eigenlijk ingezet met programmeren?

Dat is lastig 

[00:33:46] Lieke van der Plas: om te achterhalen, hoor. Want nou ja, 

[00:33:49] Tamar Neter: wat zei 

[00:33:49] Lieke van der Plas: ik nou [00:33:50] in? 

[00:33:50] Tamar Neter: Nou, jij zei af en toe wat en toen zei je: is dat een soft skill? Toen zei ik: ja, maar ik zeg nu creatief denken bijvoorbeeld. En jij had het net over oplossingsgericht denken. Nou, ik heb [00:34:00] ze serieus niet bij elkaar gezocht, maar hier staat oplossingsgericht.

Dus als je creatief denkt, dan ga je ook heel vaak kijken naar een oplossing. Dus ook voor ondernemerschap [00:34:10] is oplossingsgericht denken superbelangrijk. 

[00:34:13] Lieke van der Plas: Ja. 

[00:34:13] Tamar Neter: Uuuhm. 

[00:34:14] Lieke van der Plas: Ja, dat is ook die doorzettingsvermogen, hè, dat je elke keer eigenlijk opnieuw op zoek gaat naar een nieuwe oplossing om niet op te [00:34:20] geven. Ik denk dat elke ondernemer heeft denk ik wel een fase gehad waarvan je denkt van pff 

[00:34:24] Tamar Neter: Zeker.

[00:34:25] Lieke van der Plas: Waarom ben ik het ook alweer gaan doen? 

[00:34:26] Tamar Neter: Ja. 

[00:34:26] Lieke van der Plas: Dus inderdaad dan om oplossingsgericht te blijven denken, dat is denk ik heel [00:34:30] erg belangrijk. 

[00:34:30] Tamar Neter: Ja. Ja, flexibel, hè. Het, het raakt natuurlijk best wel veel soft skills raken elkaar ook weer. 

[00:34:36] Lieke van der Plas: Ja. 

[00:34:36] Tamar Neter: Het gaat er net weer om, hè, wat is de, jouw definities zijn van flexibel.[00:34:40] 

[00:34:40] Lieke van der Plas: Oh ja, precies. 

[00:34:40] Tamar Neter: Uh, dat is, staat hier bijvoorbeeld op. Uh, vind ik ook een hele belangrijke, want dat, ja, heeft er ook weer mee te maken. Stel je hebt een heel goed idee en het werkt net anders. Of, uh, hè, [00:34:50] die professional die je net hebt aangenomen, die zou dat idee uitwerken, maar die vertrekt. 

[00:34:55] Lieke van der Plas: Mhm. 

[00:34:56] Tamar Neter: Ja, hoe flexibel, wat ga je dan doen?

Ga je een nieuw iemand aannemen of ga je wat [00:35:00] je net bedacht hebt aanpassen? Nou, aanpassingsvermogen . 

[00:35:03] Lieke van der Plas: Ja. 

[00:35:03] Tamar Neter: Nou, er zijn heel veel soft skills natuurlijk, uh, die heel erg belangrijk zijn. 

[00:35:07] Lieke van der Plas: Ja. 

[00:35:08] Tamar Neter: Uhm, ja, ik denk dat [00:35:10] ik nu wel, uh, een aantal belangrijke genoemd heb. 

[00:35:12] Lieke van der Plas: En je, je leidt nog steeds als ondernemer ook die sessies zelf.

Je bent nog steeds gewoon zelf hands-on aan het werk, ook, ook, uh, in de zaak als, uh, trainer [00:35:20] ervaringsdeskundige. Dus je leidt ook die sessies bij bedrijven. Wat zijn nou de belangrijkste inzichten die je de-, daaruit uitgehaald hebt, uit, uit hoe teams samenwerken? 

[00:35:28] Tamar Neter: Ja, nou, om, [00:35:30] uhm, daar iets meer uitleg over te geven.

Als ik, uh, in het onderwijs sta of bij teams in dit geval, ben ik altijd, uhm, meer als, uh, assistent of [00:35:40] reserve om dat zo maar even te zeggen. Omdat ik het juist heel erg belangrijk vind om nog te zien wat jij ook zegt van: wat gebeurt er nou eigenlijk in teams? Is wat we ontwikkeld hebben nog steeds iets wat werkt, wat past?[00:35:50] 

Zouden we dingen, uh, moeten aanpassen? Dus het is niet zozeer dat ik dan de hoofdtrainer ben, maar ik zit daar eerder dan om te o-observeren, om te assisteren, om te kijken wat gebeurt er. [00:36:00] Omdat, ja, ik vind het veel fijner als tr-trainers en die professionals natuurlijk met onze, uh, werkwijze aan de slag gaan.

Uhm, nou ja, je ziet superveel gebeuren [00:36:10] in teams. Uh, ik vind het ook wel weer een heel mooi voorbeeld. Uhm, hè, we zien heel vaak in teams, uh, als er mannen en vrouwen bijvoorbeeld in een team zitten [00:36:20] en er wordt een vraag gesteld, uh, om iets op te pakken: uh, wie wil dat doen? Is toch ook heel vaak het moment dat een man z’n hand opsteekt.

[00:36:28] Lieke van der Plas: Hm. 

[00:36:29] Tamar Neter: [00:36:30] En, uhm, dat, ja, je als vrouw misschien ook denkt, hè, in dat geval, in de voorbeeld dit dan nu in een team, dat je denkt: nou ja, prima, doe maar. [00:36:40] Uh, en dat is eigenlijk best wel zonde. Uhm, en het is net zo, hè, als je iets en public vraagt, dan heb je nooit, geef je nooit iedereen de tijd [00:36:50] om er iets over na, om na te denken om iets te willen doen.

Dus wat wij juist bewust doen is een opdracht uitleggen met heel weinig instructie. Eigenlijk [00:37:00] bewust om te kijken: wat gebeurt er nou eigenlijk in een team? Hoe wordt de opdracht opgepakt? En, uh, jij hebt net bijvoorbeeld iets gedaan met een robot en stiften, maar die blauwe robot stuur je aan met een tablet.[00:37:10] 

Dus stel de opdracht is om van A naar B te gaan met die robot. Of het nou is, uhm, in het bedrijfsleven, uh, hè, stel, [00:37:20] uh, nou ja, je moet van A naar B, maar je moet eerst een route daarvoor ontwerpen Dan is het superinteressant om te zien gaat iemand naar een flip-over om eerst nog even de opdracht die we net mondeling hebben [00:37:30] gezegd op te schrijven.

Dat kan natuurlijk, hè, een soort leiderschap van iemand zijn. Uhm, of het kan zijn dat iemand heel erg actiegericht is en dat iemand zegt van: [00:37:40] uh, oh, geef mij die tablet maar. 

[00:37:42] Lieke van der Plas: Gelijk 

[00:37:42] Tamar Neter: aan de slag. En die gaat gelijk aan de slag. 

[00:37:43] Lieke van der Plas: Ja. 

[00:37:44] Tamar Neter: Maar in dit geval zien wij dus heel veel mensen die het niet gewend zijn om als eerste op te [00:37:50] staan en een natuurlijke leider te zijn, zien ze dat nu wel dat ze dat eigenlijk zijn.

Waarom? Ze hoeven niet en public hun vinger op te steken en te zeggen: dat doe ik wel. Nee, zij gaan gewoon wat [00:38:00] doen. Ja. Dus ze zijn met een creatieve opdracht bezig met de robot, waardoor het dus eigenlijk niet uitmaakt wie dat doet. En een van die leuke voorbeelden was bijvoorbeeld van een dame die dus achteraf van [00:38:10] een sessie naar mij toe was gekomen.

Die zei: Tamar, ik wist niet dat ik leiderschap in mij had en ik heb ervan genoten. Kijk. Nou, dat is toch heerlijk? 

[00:38:19] Lieke van der Plas: Wat goed! 

[00:38:19] Tamar Neter: [00:38:20] Ja. 

[00:38:20] Lieke van der Plas: Ja, dus je haalt daarin ook weer een soort van het beste naar mensen, in mensen naar boven. 

[00:38:24] Tamar Neter: Zeker. En kijk, dit was heel leuk. Dit was ook een redelijk korte sessie, maar als je een langere sessie [00:38:30] met elkaar hebt van een hele dag of van een paar dagen achter elkaar, dan kan je ook echt de reflectie met elkaar hebben.

En de reflectie met, uh, ja, de werkvormen die wij hebben met die robots, [00:38:40] uhm, zijn eigenlijk, uhm, heel diepgaand. Maar het is heel objectief, want je praat in eerste instantie over wat die [00:38:50] robot heeft gedaan met elkaar. 

[00:38:51] Lieke van der Plas: Ja. 

[00:38:51] Tamar Neter: En je gaat met elkaar deze leuke robots, want ze zijn gewoon leuk, ga je programmeren.

Vervolgens ga je het met elkaar erover hebben: hoe was de aanpak? En wij hebben natuurlijk [00:39:00] als trainers dat allang gezien hoe het is gegaan. 

[00:39:02] Lieke van der Plas: Ja. 

[00:39:02] Tamar Neter: Maar de meeste mensen zitten zo in hun duo-opdracht in plaats van in hun twee, uh, grote teamopdracht. Want je doet [00:39:10] dingen in een tweetal en uiteindelijk als groter geheel, dat ze eigenlijk helemaal niet goed op elkaar letten of ze de teamopdracht wel met elkaar aan het uitvoeren zijn.

Dus dat is natuurlijk [00:39:20] superinteressant. En door de vragen die wij dan stellen tussentijds of daarna van: goh, wat heb je nou eigenlijk gezien? Ja, heb je een hele objectieve spiegel. Want ze zeggen: ja, die robot deed dat en [00:39:30] dat. En toen zei die ander: ja, maar dat kwam omdat we dit deden. Dus daardoor ben je dus eigenlijk heel erg aan het praten over het proces van de robot.

Maar indirect zijn ze gewoon aan het reflecteren over hun [00:39:40] gedrag. 

[00:39:40] Lieke van der Plas: Ja. 

[00:39:40] Tamar Neter: En dat maakt het superinteressant om heel erg diepgaande gesprekken op een natuurlijke manier boven te brengen. 

[00:39:46] Lieke van der Plas: Ja, en voor welke teams is het met name interessant? Is dat voor teams [00:39:50] interessant die bijvoorbeeld echt al vastlopen of met een probleem zitten?

Of voor misschien nieuwe teams? Voor wie is het interessant om dit te gaan doen? 

[00:39:58] Tamar Neter: Het is, uh, misschien een heel [00:40:00] slap antwoord , want dan zeggen mensen: focus. Ja, hè, dat krijg je heel vaak als ondernemer te horen: ja, maar heb nou focus. Maar het gaat wel eigenlijk om iedereen. Kijk, wij zullen onze [00:40:10] opdracht aanpassen aan de hand van het leerdoel.

[00:40:12] Lieke van der Plas: Ja. 

[00:40:12] Tamar Neter: Als jij een nieuw projectteam hebt, is het natuurlijk superbelangrijk dat je een bepaalde teamdynamiek, uh, gaat ervaren. Gaat zien ook: [00:40:20] zijn alle soft skills wel aanwezig in het team ons, op, ons, om, om onze opdracht uit te kunnen gaan voeren? Dus eigenlijk is het een soort van onboarding dan van een team.

Ja, wij [00:40:30] kunnen onze trainingen op dat moment dus, uh, ja, aanpassen, gewoon daar ter plekke, om daarvoor te zorgen dat het goed naar boven komt [00:40:40] drijven. Maar het kan ook zo zijn dat je een, uh, een team hebt, nou ja, ik noem maar even een leiderschapsteam, dat kan natuurlijk ook, diri-directie, uh, waar het heel erg schuurt.

Ja, het is natuurlijk wel [00:40:50] fijn als we dat van tevoren weten. Dus die intakes zijn heel erg belangrijk. 

[00:40:53] Lieke van der Plas: Ja. 

[00:40:53] Tamar Neter: En dan moeten we ook weten van tevoren: maar wat heb je al gedaan binnen het team? Dat is natuurlijk heel erg belangrijk. En is er iemand nieuw [00:41:00] in het team? En uiteindelijk gaat het erom dat door de opdracht met die robots gedrag zichtbaar wordt en het team het op gaat pakken om daarover te praten.

[00:41:10] En dat gebeurt gewoon. Of het nou een bestaand team is, nieuw team, een leiderschapsteam, een operationeel- Kan 

[00:41:15] Lieke van der Plas: dat dus ook al met één sessie. Dus zou ik ook bijvoorbeeld met mijn eigen team kunnen, jullie [00:41:20] kunnen bellen en zeggen: ik wil m-, in één sessie iets naar boven halen of hiervan leren. Of wa— hoe is het ingericht?

[00:41:26] Tamar Neter: Nou kijk, in principe vind ik zelf, uh, hè, dus je hebt het over, [00:41:30] uh, leven lang ontwikkelen, uh, het heet niet voor niets zo. Uh, je gaat nooit iets, uh, voor elkaar krijgen in een uurtje of een dag. [00:41:40] Dus het is heel erg belangrijk voor ons wederom om eerst te horen: wat speelt er in het team? Wat voor activiteit hebben jullie al gedaan?

Wat voor werkvorm hebben jullie al gedaan? Hoe is dat gebeurd? [00:41:50] En onze ideale situatie is natuurlijk dat je een bepaald traject weet wat er gebeurt en dat je daar dan, uh, een aantal keer komt of één keer komt, maar dat ze wel meer gaan doen. 

[00:41:59] Lieke van der Plas: Ja. [00:42:00] 

[00:42:00] Tamar Neter: Dus als dat het leerdoel is om echt beter te gaan samenwerken, om echt, uh, dingen te verbeteren met team, met een team.

Ja, dan wil je gewoon dat de organisatie echt bezig is met leven [00:42:10] lang ontwikkelen. 

[00:42:10] Lieke van der Plas: Ja. 

[00:42:11] Tamar Neter: Maar het kan ook zomaar zijn dat er een evenement is, uh, met, uh, nou ja, uh, vorig jaar hadden we dat met, uh, uh, 100, uh, [00:42:20] aannemers van een groot bouwbedrijf. Uh, die hadden een hele toffe dag met een bepaald thema. Nou ja, dan, uh, kan ik ook ingehuurd worden als stre-spreker.

Want ik, ja, ik ben vrouw, een [00:42:30] vrouw met robots, een vrouwelijke ondernemer. En ja, iets met tech. 

[00:42:33] Lieke van der Plas: Ja. 

[00:42:34] Tamar Neter: En gewoon überhaupt een ondernemersverhaal natuurlijk. En tegelijkertijd hebben we daar een breakout ook gedaan. En een breakout is [00:42:40] vaak maar, ja, uh, een uurtje max bij wijze van. Ja, en dan is het echt het verbinden van mensen, iets leuks doen in een andere setting.

Uh, en het is niet van Goh, [00:42:50] gaan we nu elkaars krachten ervaren en elkaars, uh, uh, hè, de, de mooie soft skills ervaren van w-w-wat zijn onze talenten? Dat ga je [00:43:00] niet in een uur voor elkaar krijgen. 

[00:43:01] Lieke van der Plas: Nee. 

[00:43:01] Tamar Neter: Maar dat kan dus ook. 

[00:43:02] Lieke van der Plas: Ja. 

[00:43:03] Tamar Neter: Ja. 

[00:43:03] Lieke van der Plas: Maar goed, jij hebt mij in 5 minuten ook net kunnen spiegelen en dat was ook wel op een hele mooie manier.

Dus, uh. 

[00:43:09] Tamar Neter: [00:43:10] Ja, nee. Het kan 

[00:43:10] Lieke van der Plas: wel. 

[00:43:11] Tamar Neter: Het kan. Het kan zeker. Wij willen, uh, graag, uh, dat teams, hè, en mensen meer met elkaar gaan samenwerken. Jij hebt natuurlijk net wat in je eentje gedaan. 

[00:43:18] Lieke van der Plas: Ja. 

[00:43:19] Tamar Neter: Dus als je wat met, [00:43:20] uh, meerdere mensen wil doen heb je sowieso wat langer nodig. Uhm, maar ik voer ook vaak zeg ik geen gesprekken met, uh, uh, mensen met wie we een potentiële samenwerking hebben.

Maar ik, [00:43:30] ik kom gewoon echt even iemand laat, ja, ik kom met iets zodat ze kunnen spelen. 

[00:43:33] Lieke van der Plas: Ja. 

[00:43:34] Tamar Neter: En. 

[00:43:34] Lieke van der Plas: Ja, ja. 

[00:43:35] Tamar Neter: Het is gewoon heel mooi dat mensen A altijd tegen mij zeggen: wat heb je leuk beroep, want je bent altijd aan het [00:43:40] spelen . En B: dat mensen altijd achteraf tegen mij zeggen: zo hé, dat was confronterend. Maar wel dan met een lach.

[00:43:48] Lieke van der Plas: Ja. 

[00:43:49] Tamar Neter: Dat [00:43:50] het dus helemaal niet erg is om jezelf te confronteren. 

[00:43:52] Lieke van der Plas: Nee. 

[00:43:52] Tamar Neter: Want daar leer je alleen maar van. 

[00:43:53] Lieke van der Plas: Jazeker. Mooi! Nou is het toch weer een beetje terug bij het begin van de podcast over dat kind in jezelf weer naar boven halen [00:44:00] denk ik. 

[00:44:00] Tamar Neter: Zeker! Ja, ja, ja. 

[00:44:02] Lieke van der Plas: Als je vanuit jouw ondernemerschap, jouw ondernemersreis, uh, één vraag mag spiegelen of meegeven aan de [00:44:10] luisteraar, welke vraag zou dat zijn?

[00:44:12] Tamar Neter: Ja, het is altijd zo makkelijk om te praten, uh, als dingen goed gaan, hè. Uh, [00:44:20] vraag ik ook heel vaak mensen: hoe gaat het met je? Negen van de tien keer: ja, is goed. Druk. Ja, druk. Ook zo, uh, leuk antwoord. Terwijl ik juist vind, uh, dat [00:44:30] het superbelangrijk is om ook, uh, terug te keren naar de momenten, uh, dat je het heel moeilijk hebt gehad als ondernemer en, uh, waar je eigenlijk iets heel goeds uit hebt [00:44:40] gehaald.

[00:44:40] Lieke van der Plas: Hmm. 

[00:44:40] Tamar Neter: Dus ik zou dan eigenlijk zeggen aan ondernemers: in welke periode heb je het eigenlijk heel moeilijk gehad, maar ben je wel trots op daar, daar dus eigenlijk iets [00:44:50] heel moois uit is gekomen. Want dan ga je terugkijken naar hoe je dingen toen eigenlijk hebt opgelost of aan hebt gepakt. Wat je eigenlijk nu ook weer kan meenemen opnieuw in je [00:45:00] ondernemersreis.

Ja. En daar moet je niet alleen maar aan denken op het moment dat het niet goed gaat. 

[00:45:03] Lieke van der Plas: Nee, 

[00:45:03] Tamar Neter: precies. Daar moet je eens vaker aan denken. 

[00:45:05] Lieke van der Plas: En denk je dan, want als ik even terugdenk aan mezelf, denk ik: ja, dat, dat vind ik een hele mooie vraag. Denk je dat er ook [00:45:10] periodes zijn dat het inderdaad dus even niet zo goed gaat en dat je er dan dus ook niks goeds uit haalt voor jezelf?

Of denk je dat elke situatie, hoe slecht of diep die dan ook is, je altijd wel een mooie les [00:45:20] of inzicht geeft? 

[00:45:21] Tamar Neter: Ja, ik zit natuurlijk niks in, uh leren, uh voor niets in leren en ontwikkelen. Ik ga ervan uit, uh tenminste, dat is mijn instelling, [00:45:30] dat ook uit elk gesprek zoals dit ook, hè. Ik heb nu ook een gesprek met jou.

Je denkt altijd achteraf van: o, wat heb ik hier nu uitgehaald voor mezelf om op een andere keer weer anders te doen? 

[00:45:38] Lieke van der Plas: Ja. 

[00:45:39] Tamar Neter: Of uh: o, [00:45:40] diegene heeft mij dit nu meegegeven. O, dat ga ik ook een keer proberen. Dus mijn instelling is wel altijd dat je uit elke ervaring, laat ik het, wij doen ook natuurlijk ervaringsgericht leren.

[00:45:48] Lieke van der Plas: Ja. 

[00:45:49] Tamar Neter: Uit erk-elke [00:45:50] ervaring kan je iets mooi ha-moois halen voor de volgende keer. Daar ben ik wel van overtuigd. Zou zonde zijn, uh. Mooie positieve instelling. Ja, zou zonde zijn als mensen dat toch niet hebben. 

[00:45:57] Lieke van der Plas: Nee. 

[00:45:58] Tamar Neter: Ja. 

[00:45:58] Lieke van der Plas: En dan ben ik natuurlijk nog wel heel nieuwsgierig [00:46:00] om dan zelf ook van jou het antwoord op die vraag te, te horen.

Dus daar sluiten we hem dan mee af. In, in welke situatie heb jij gezeten waarin je, nou, waarin eigenlijk alles even [00:46:10] tegenzat? En welke les heb je daaruit meegehaald? 

[00:46:13] Tamar Neter: Nou, uhm, ik heb 2019 de ondernemersprijs startup van het jaar gewonnen. 

[00:46:19] Lieke van der Plas: [00:46:20] Gaaf! 

[00:46:20] Tamar Neter: Ja. 

[00:46:20] Lieke van der Plas: Zo, ook nog even. 

[00:46:21] Tamar Neter: Was eind 2019. Toen was ik eigenlijk dus nog 

[00:46:23] Lieke van der Plas: niet zo lang gestart.

Net na de awards dan met HP of net voor? Nee, voor de awards met HP. Nee, 

[00:46:27] Tamar Neter: dat was daarvoor. Ja, dat was daarvoor. [00:46:30] Ja. En uh, dat is natuurlijk waanzinnig leuk. Uh, maar ja, dan, uh zijn de kerstdagen er en heb je het nieuwe jaar. Dan denk je in januari, februari: nu ga ik knallen, ga ik het naar buiten brengen, want [00:46:40] nu, hè, gaat mijn bedrijf, uh, echt lekker van de grond komen.

Want zo lang was ik toen nog niet bezig. 

[00:46:45] Lieke van der Plas: Nee, en je spaargeld was op, want het zat in al die, in al die robots. 

[00:46:48] Tamar Neter: En toen was het 16 maart [00:46:50] 2020. Dat weet ik toevallig heel goed, want toen gingen de scholen dicht en even later gingen de bedrijven dicht door corona. 

[00:46:55] Lieke van der Plas: Ja. 

[00:46:57] Tamar Neter: Toen dacht ik wel eventjes van: oeh. [00:47:00] Ja, dan heb je net, uh, personeel.

Je hebt van alles ontwikkeld en, uhm, dat is eigenlijk wel, ook wel heel mooi, want die flexibele schil of, [00:47:10] uh, waar ik het net over had qua zelfstandigen die dus ook voor mij de trainingen en de lessen geven volgens onze didactische werkwijze. Die meldden zich eigenlijk ook zelf met: joh, [00:47:20] kan ik wat voor je betekenen in je, of, uh, ik, ik ga je niet factureren.

Dat vond ik echt zo sympathiek. 

[00:47:26] Lieke van der Plas: Weer die verbinding. Ja. En weer een beetje die gunfactor. 

[00:47:29] Tamar Neter: Ja, [00:47:30] was echt, echt heel leuk. En toen, 

[00:47:32] Lieke van der Plas: en daardoor- Aan de andere kant, ze hebben ook hun geld te verdienen. 

[00:47:34] Tamar Neter: Nee, daarom. De opdracht gaat ook niet door. Voor hen gaat ook de wereld dicht. Ja, precies. Dus we zijn toen wel als team, of het nou van kantoor [00:47:40] was of de flexibele schil extern.

Weet je, wij behandelen wel iedereen als gewoon collega’s, want je bent gewoon collega’s in welke dienstverband dan ook. En toen ben ik wel gaan nadenken van: [00:47:50] joh, hoe kunnen we toch ervoor zorgen, want uiteindelijk gaan die scholen wel weer open en de wereld en het bedrijfsleven open. Dus Ik was er al tegenaan gelopen dat scholen het moeilijk vonden om, uh, dingen te gaan [00:48:00] betalen, hè.

Uh, nu inmiddels hebben we duidelijk, uh, hè, d-, zichtbaar gemaakt, uh, hoe, uh, dus mensen ons kunnen bes-bekostigen en, uh, waar het past. [00:48:10] En toen had ik bedacht: nou, er zijn zoveel subsidiemogelijkheden. Dan ga ik, uh, ja, scholen benaderen en dan ga ik zeggen: we gaan subsidie voor [00:48:20] jou indienen op het moment, uh, en zij krijgen zelf de gelden.

[00:48:23] Lieke van der Plas: Ja. 

[00:48:23] Tamar Neter: Dus, uh, op het moment dat die subsidie, uh, voor jou gehonoreerd worden, gaan we met jullie samenwerken en dan gaan we dit doen. En [00:48:30] juist na corona of tijdens corona is sociale interactie tussen mensen zo belangrijk. 

[00:48:34] Lieke van der Plas: Ja, toen werd dat nog bel-, nog meer duidelijk- 

[00:48:36] Tamar Neter: Ja …

[00:48:37] Lieke van der Plas: van dat hoe belangrijk dat is. Ja. 

[00:48:38] Tamar Neter: Maar dat had ik toen al bedacht.

Dus ik zei [00:48:40] van: dan, hè, en dan gaan we dat zo op die manier doen en it’s no cure, no pay. Ja. Wij schrijven de subsidie. Nou, daar heb ik natuurlijk partner ook weer voor ingeschakeld. Uh, krijgen jullie, uh, ja, die gelden. Dan g-, [00:48:50] kunnen we op deze manier dit uitvoeren. Ja, en zo heb ik weer die connectie kunnen maken.

Dus ik kon in gesprek blijven met mensen. En, uh, ja, dat is voor mij toen wel heel [00:49:00] creatief geweest. Ik zou dat nooit gedaan hebben als die scholen niet dichtgingen. 

[00:49:03] Lieke van der Plas: Nee. Wat goed. Wat mooi zeg. 

[00:49:05] Tamar Neter: Ja. 

[00:49:06] Lieke van der Plas: Nou, heel mooi. Nou, en ik hoop dat het de luisteraar ook aan het denken zet over welke [00:49:10] situatie zij zelf hebben meegemaakt en, nou ja, hoe ze daar nu op terugkijken.

Dus, en, en ja, en jouw les of tip is dus eigenlijk van: nou, mocht je door in een moeilijke periode zitten op dit moment of [00:49:20] daar komende periode een keer doorheen gaan, denk dan eens terug aan de vorige keer dat je ook diep ging. En wat heb je daar toen uitgehaald? En dan- 

[00:49:27] Tamar Neter: Ja, en eigenlijk vaker deze vraag stellen.

Dus niet [00:49:30] alleen als het niet goed gaat, maar ook juist op de momenten dat het wel goed gaat. Precies. Want soms kan je dus wat je net ook zei, net te diep in die put zitten dat je dan denkt: ja, maar niks werkt. En op het moment dat je juist dus nog [00:49:40] niet zo ver bent, zal je eerder die euforie weer voelen.

Oh ja, maar dat heb ik toen heel goed gedaan. 

[00:49:45] Lieke van der Plas: En dat heb ik toen ook overwonnen. 

[00:49:46] Tamar Neter: Ja. 

[00:49:46] Lieke van der Plas: En wauw, kijk mij eens. 

[00:49:48] Tamar Neter: Ja, wij mogen ook trots zijn op [00:49:50] onszelf toch 

[00:49:50] Lieke van der Plas: als ondernemer. Zo is het. Zo is het. Ja, Tamar, super bedankt voor het delen van jouw inzichten en om te horen hoe eigenlijk technologie en menselijkheid gewoon hand in hand kunnen gaan.

Dank [00:50:00] ook aan HP Printing voor het mogelijk maken van deze aflevering. En jij als luisteraar of kijker bedankt voor weer het luisteren naar Groeivoer. Wil je nou meer weten over Tamar of [00:50:10] over RobotWise? Check dan even de shownotes en graag tot de volgende. 

[00:50:14] Tamar Neter: Dank je wel.